RFID czy kody kreskowe – co lepsze?
W obecnych czasach kluczową informacją jest to, co i gdzie się znajduje w danym momencie. Kontrola stanów jest podstawą każdego sprawnie funkcjonującego przedsiębiorstwa. Zarówno kody kreskowe jak i znaczniki RFID służą do znakowania i identyfikacji produktów i środków trwałych. Pomimo że oba stanowią źródło informacji o obiekcie, to pomiędzy tymi technologiami występują bardzo duże różnice.
Kody kreskowe – jak działają
Kod kreskowy to informacje zakodowane w formie wizualnej na etykiecie, w postaci czarnych linii o różnej szerokości, które odpowiadają numerom lub tekstowi, który został na nich zapisany. Znajdują bardzo dużo zastosowań m.in. na produktach, pozwalając na zarządzanie stanami magazynowymi, cenami i opisami. Ponadto dobrze sprawdzają się w magazynach, gdzie używane są do śledzenia środków trwałych. W fabrykach często wykorzystuje się je do monitorowania procesów produkcji.
Historia nowoczesnych kodów kreskowych trwa nieprzerwanie od drugiej połowy XX wieku. Kody kreskowe są powszechnie stosowane do oznaczania i identyfikowania produktu, na którym się znajdują. Pozwalają na kontrolę danego towaru na każdym etapie jego produkcji/transportu. Dzięki kodom kreskowym można w łatwy sposób sprawdzić np. skąd pochodzi dany produkt – poprzez zapisane w nim informacje. Popularnym kodem kreskowym jest kod EAN (ang. European Article Number), czyli Europejski Kod Towaru, umożliwiający identyfikowanie towarów na przestrzeni całej Unii Europejskiej.
Do odczytania kodu kreskowego wymagany jest:
- skaner/czytnik kodów kreskowych, który wykrywa wzór i pozwala na odczytanie zapisanej wartości
- czytelny kod kreskowy
- brak przeszkód pomiędzy czytnikiem a samym kodem kreskowym
Rodzaje kodów kreskowych
Kody kreskowe dzielimy na dwa rodzaje: jednowymiarowe – składające się z kresek i numerów oraz dwuwymiarowe – obrazkowe – typu piętrowego, DataMatrix, QR, MaxiCode czy Aztec.
Na pewno spotkaliście się już z jednym i drugim typem kodów kreskowych, czy to w postaci zwykłego kodu paskowego, czy dwuwymiarowego kodu QR. W dzisiejszych czasach coraz bardziej popularne stają się QR-kody, które przekierowują do dedykowanych stron www lub pozwalają wczytać dane teleadresowe – bardzo przydatne, przyznacie?
RFID – jak działa identyfikacja radiowa
Jest to technologia radiowa, która pozwala odczytywać lub zapisywać informacje na nośnikach danych na tzw. tagach/znacznikach RFID za pomocą fal radiowych. Upraszczając, RFID to taki radiowy kod kreskowy 🙂
Tagi RFID posiadają swoją pamięć, na której można umieszczać dane w postaci kodu heksadecymalnego. Zapisany kod heksadecymalny może być zbiorem losowych wartości zapisu szesnastkowego, ale może być także np. przekonwertowanym tekstem w formacie ASCII. Przykładowo zapis HEX: „74656B73742077206173636969” po przekonwertowaniu na ASCII oznacza: „tekst w ascii”. Technologia RFID staje się coraz bardziej popularną technologią i jest wykorzystywana przez wiele gałęzi przemysłu w ciągu ostatnich lat. Stosuje się ją m.in. do śledzenia towarów, inwentaryzacji środków trwałych, śledzenia procesów produkcji, a nawet do kontroli pracowników, czy też do lokalizowania produktów/opakowań/jednostek logistycznych w czasie rzeczywistym.
Do odczytania informacji zapisanych na tagu RFID potrzebny jest:
- sprawny tag RFID znajdujący się w zasięgu czytnika
- czytnik RFID (może być to czytnik ręczny/mobilny lub stacjonarny).
Więcej o technologii RFID można przeczytać w naszym artykule Co to jest technologia RFID, w którym szerzej opisujemy, jak działa RFID oraz z jakich elementów składa się taki system do obsługi RFID.

Podobieństwa i różnice między kodami kreskowymi a RFID
Prawdziwym jest stwierdzenie, iż technologia RFID i kody kreskowe są do siebie podobne, gdyż:
- umożliwiają łatwe śledzenie zasobów
- wymagają skanera lub czytnika do odczytu zapisanych danych
- przechowują dane, które łatwo odczytać
A co różni obie technologie?:
Ilość odczytów. Kody kreskowe trzeba skanować pojedynczo, w przeciwieństwie do RFID, gdzie wiele tagów można czytać jednocześnie za pomocą jednego czytnika RFID w kilka sekund oraz na odległość. Odczyt kodów kreskowych przypomina łowienie wędką („łowimy” kody kreskowe pojedynczo), a odczyt tagów RFID przypomina łowienie siecią („łapiemy” wiele tagów na raz).
Trwałość. Kody kreskowe zazwyczaj są drukowane na etykietach papierowych lub samoprzylepnych co powoduje, że są podatne na uszkodzenia i warunki atmosferyczne – w przeciwieństwie do tagów RFID, które w większości przypadków składają się z etykiet wykonanych z tworzyw sztucznych lub mogą być w formie hard tagów odpornych na uderzenia.
Zużycie. Kody kreskowe są jednorazowe natomiast tagi RFID już nie. Można je przekodowywać i wykorzystać wielokrotnie.
Koszty. Wdrożenie RFID wiąże się z większym kosztem, który należy ponieść szczególnie na początku inwestycji, niż wdrożenie kodów kreskowych. Cała infrastruktura systemu RFID tzn. znaczniki, czytniki i anteny RFID są droższe niż czytniki kodów kreskowych, które znajdują się nawet w telefonach komórkowych. Natomiast biorąc pod uwagę zyski i korzyści płynące z wdrożenia systemu RFID, które są znacznie większe niż z wdrożenia kodów kreskowych, zwrot poniesionych nakładów nastąpi w krótkim czasie. Przykładem może być redukcja czasu i kosztów osobowych potrzebnych na przeprowadzenie inwentaryzacji.
Wdrożenie całego systemu RFID wymaga dużej wiedzy i doświadczenia, aby prawidłowo dobrać elementy, z których składa się system. W przypadku kodów kreskowych potrzebna jest mniejsza wiedza i doświadczenie, gdyż system składa się z etykiety z nadrukiem i skanera kodów. Pamiętajmy jednak, że RFID jest dokładniejsze i szybsze w działaniu i pozwala nam zaoszczędzić drogocenny czas, którego ciągle nam brakuje.
Ilość danych. Kody kreskowe są ograniczone ilością danych, które przechowują. Im więcej danych zostanie zapisanych w postaci kodu kreskowego, tym dłuższy jest cały kod kreskowy – co może spowodować wykroczenie poza pole nadruku. W przypadku RFID – nie ma takiego niebezpieczeństwa. Tag RFID może być w bardzo małym rozmiarze, a mimo tego przechowywać dane nawet do 8k bitów (wszystko zależy od rodzaju chip’a jaki posiada).
Wady i zalety technologii RFID
Zalety zastosowania RFID
- Szybki odczyt wielu tagów RFID jednocześnie – nawet ponad 100 znaczników na sekundę. Odczyty całych palet towaru na raz.
- Bezprzewodowa komunikacja na odległość – od kilkunastu metrów przy pasywnych tagach UHF do nawet 150 m przy tagach aktywnych.
- Tagi RFID są odporne na zabrudzenia oraz charakteryzują się większą żywotnością niż kody kreskowe.
- Tagi RFID można używać i przekodowywać wielokrotnie, co pozwala na użycie tego samego taga na różnych produktach.
- Tagi RFID nie wymagają kontaktu wzrokowego aby je znaleźć. Mogą być ukryte np. wewnątrz plastikowego pudełka lub palety, a i tak zostaną odczytane.
- W przypadku etykiet RFID typu label, istnieje możliwość nadruku treści bądź kodu kreskowego na etykiecie.
Wady zastosowania RFID
- Technologia RFID nie powinna być instalowana samodzielnie. Fale radiowe mogą ulegać interferencjom i zakłóceniom, co jest trudne do wykrycia przez osoby niezwiązane z technologią. W tym przypadku duże znaczenie ma skorzystanie z firmy mającej doświadczenie we wdrożeniach RFID.
- Duży wpływ na odczyt taga mają materiały pochłaniające lub odbijające fale radiowe. Mowa tutaj o płynach i metalach. Rozwiązaniem jest konieczność zastosowania dedykowanych znaczników RFID.
- Wdrożenie systemu RFID jest droższe w początkowej fazie inwestycji niż rozwiązania związane z kodami kreskowymi. Zysk finansowy z zastosowania RFID jest widoczny w kolejnych latach.
- Wdrożenie rozwiązań RFID wymaga wiedzy i doświadczenia. Każdy źle wdrożony system może tylko utrudnić pracę zamiast ją ułatwić. W przypadku źle zaimplementowanego systemu RFID może być to zbędne wydanie sporych pieniędzy.
Wady i zalety kodów kreskowych
Zalety zastosowania kodów kreskowych
- Niski koszt eksploatacji.
- Wdrożenie jest szybkie i proste.
- Rozwiązania kodów kreskowych nie wymagają specjalistycznej wiedzy.
Wady kodów kreskowych
- Zapis danych jest jednorazowy.
- Brak odporności na zabrudzenia. Zniekształcony kod kreskowy nie nadaje się do użytku.
- Możliwość odczytu tylko jednej etykiety naraz.
- Znacznie ograniczona ilość danych do zapisu.
Podsumowanie
Przed wyborem odpowiedniej technologii identyfikacji – kody kreskowe czy RFID należy odpowiedzieć sobie na kluczowe pytania:
- Co chcemy kontrolować/śledzić?
- Czy chcemy zautomatyzować nasze procesy w firmie i skrócić czas potrzebny na lokalizowanie produktów i ich kontrolę?
- Jakie zasoby chcemy kontrolować?
- Jaki budżet ma nasz projekt?
Uzyskując odpowiedzi na powyższe pytania, porównując zalety i wady obu technologii oraz korzyści płynące z wdrożenia łatwiejsze będzie podjęcie decyzji, który system identyfikacji jest dla nas najlepszym wyborem i odpowiada naszym potrzebom. Niezależnie od tego, które rozwiązanie chcesz wdrożyć do swojego projektu czy firmy, warto poświęcić chwilę na zapoznanie się z obiema technologiami i wybrania tej, która bardziej odpowiada. Należy sprawdzić potencjalne koszty wdrożenia, środowisko w jakim rozwiązanie będzie funkcjonowało, a także przyjrzeć się celowi, do którego zmierza firma bądź projekt.
Zapraszamy do kontaktu z Naszym zespołem za pomocą formularza bądź za pośrednictwem maila lub kontaktu telefonicznego. Chętnie pomożemy Ci określić, które rozwiązanie jest dla Ciebie najlepsze.